“Het land staat op de rand van de afgrond”, verklaarde de Japanse premier Kishida begin dit jaar aan een groep politici. “Het is nu of nooit.” Het aantal kinderen dat in Japan geboren wordt, is onder de 800.000 per jaar gekomen, een dieptepunt. Het sterftecijfer ligt met 1,58 miljoen bijna op het dubbele, een onhoudbare situatie volgens de premier.
Dat het geboortecijfer zoveel lager ligt dan het sterftecijfer, heeft allerlei negatieve gevolgen. Door de vergrijzing neemt onder meer de druk op de zorg en het pensioenstelsel toe.
Kishida heeft nu beloofd het roer om te gooien na jaren van mislukt beleid. Het kabinet staat op het punt nieuwe maatregelen aan te kondigen, waaronder subsidies voor ouders en gedwongen ouderschapsverlof. Het lijkt echter geen oplossing voor het grootste probleem: dat Japanse jongeren zich geen kinderen kunnen veroorloven, of ze simpelweg niet willen.
Landelijke beleid faalt
“Het lage geboortecijfer ligt aan zoveel verschillende factoren”, vertelt professor Takashi Inoue, bevolkingsdeskundige aan de Aoyama Gakuin Universiteit. “Als we ze opnoemen komt er geen einde aan. Maar de grootste factor is dat jongeren steeds minder verdienen. Dat terwijl het opvoeden van kinderen duurder is geworden.”